ISO belgesi, yalnızca bağımsız ve akredite bir belgelendirme kuruluşunun denetimi sonucunda düzenlenir. Piyasada çok sayıda “ISO belgesi veren firma” bulunduğu için doğru kuruluşu seçmek, belgenizin ihalede, ihracatta ve müşteri denetiminde kabul görmesi açısından kritik önemdedir.
ISO belgesini kim verir?
ISO (Uluslararası Standardizasyon Örgütü) standartları yayımlar, ancak belge düzenlemez. Belgeyi, belgelendirme kuruluşları verir. Güvenilir bir belgelendirme kuruluşu, TÜRKAK veya IAS gibi IAF MLA imzacısı bir akreditasyon kuruluşu tarafından ilgili standart ve sektör kapsamında akredite edilmiş olmalıdır. Akreditasyonun ne anlama geldiğini IAS akreditasyonu nedir yazımızda ayrıntılı anlattık.
Danışmanlık firması ile belgelendirme kuruluşu aynı şey değil
Danışmanlık firmaları sisteminizi kurmanıza, dokümanlarınızı hazırlamanıza ve personelinizi eğitmenize yardımcı olur. Belgelendirme kuruluşu ise sisteminizi bağımsız olarak denetler ve belgeyi düzenler. Tarafsızlık kuralları gereği, bir belgelendirme kuruluşu belgelendirdiği kuruluşa danışmanlık veremez. “Danışmanlık dahil hızlı belge” paketleri bu nedenle dikkatle değerlendirilmelidir.
Belgelendirme kuruluşu seçerken kontrol listesi
- Akreditasyon: Kuruluşun akreditasyon belgesini ve kapsamını isteyin; belgenizin akreditasyon logosu taşıyıp taşımayacağını sorun.
- Sektör kapsamı: Akreditasyonun sizin faaliyet alanınızı kapsadığından emin olun.
- Denetim süresi: Teklifte kaç denetçi-gün olduğu ve nasıl hesaplandığı açıkça yazmalıdır. Çok kısa denetim süreleri ciddi bir uyarı işaretidir.
- Sorgulanabilirlik: Düzenlenen belgenin kuruluşun sorgulama sisteminden doğrulanabilmesi gerekir.
- Deneyim ve denetçi yetkinliği: Sektörünüzde deneyimli denetçilerin atanıp atanmayacağını sorun.
- Şeffaf ücretlendirme: Gözetim ve yeniden belgelendirme ücretlerinin teklifte yer alması gerekir. Ayrıntılar için ISO belgesi fiyatları yazımıza bakabilirsiniz.
Sahte veya geçersiz belge uyarı işaretleri
- Denetim yapılmadan veya yalnızca evrak üzerinden belge vaat edilmesi
- Birkaç gün içinde belge teslim edileceğinin garanti edilmesi
- Akreditasyon kuruluşunun adı verilmemesi ya da doğrulanamaması
- Belgenin kuruluşun internet sitesinden sorgulanamaması
- Gözetim denetimlerinin hiç planlanmaması
Bu tür belgeler ihalelerde elenmenize, müşteri kaybına ve itibar zararına yol açabilir.
Teklif karşılaştırırken nelere bakmalı?
Farklı kuruluşlardan aldığınız teklifleri yalnızca toplam fiyata göre değil, aynı kapsam ve aynı denetim süresi üzerinden karşılaştırın. İlk yıl ücretine ek olarak gözetim ve yeniden belgelendirme ücretlerini, yol ve konaklama gibi ek kalemleri, belge ve logo kullanım şartlarını da göz önünde bulundurun. Kuruluşun şikâyet ve itiraz prosedürünü, denetim tarihlerinin esnekliğini ve iletişim kolaylığını sormak da süreç boyunca sorun yaşamamanıza yardımcı olur. Denetim ekibinde sektörünüzü bilen bir denetçinin yer alması, bulguların daha anlamlı ve uygulanabilir olmasını sağlar.
Belgelendirme süreci nasıl işler?
- Teklif ve sözleşme
- Aşama 1 denetimi: dokümantasyon ve hazırlık değerlendirmesi
- Aşama 2 denetimi: sistemin sahada uygulanmasının denetimi
- Uygunsuzlukların kapatılması ve belgelendirme kararı
- Yıllık gözetim denetimleri ve 3 yılın sonunda yeniden belgelendirme
Hangi standardın size uygun olduğundan emin değilseniz ISO standartları arasındaki farklar rehberimiz yol gösterecektir.
Sık Sorulan Sorular
ISO belgesini doğrudan ISO'dan alabilir miyim?
Hayır. ISO standartları yayımlar ama belge düzenlemez. Belgeyi akredite belgelendirme kuruluşları verir.
Ankara'da veya İstanbul'da olmam fark eder mi?
Hayır. Akredite belgelendirme kuruluşları Türkiye genelinde denetim yapar; belgenin geçerliliği kuruluşun bulunduğu şehre değil, akreditasyonuna bağlıdır.
Belgemin gerçek olup olmadığını nasıl anlarım?
Belgeyi düzenleyen kuruluşun sorgulama sisteminden ve akreditasyon kuruluşunun kayıtlarından kontrol edebilirsiniz. Sigmacert belgeleri için belge sorgulama sayfamızı kullanabilirsiniz.
Danışmanlık almadan ISO belgesi alınabilir mi?
Evet. Danışmanlık zorunlu değildir; sistemini kendi ekibiyle kuran kuruluşlar da doğrudan belgelendirme denetimine başvurabilir.